Aanpassingsvermogen Omgaan met een chronische behandeling vraagt aanpassingsvermogen van patiënt, partner en kinderen. Irene: ‘Pa bleek ook nog diabetes te hebben. Dat hij niet meer wilde kamperen met die cpap en zijn insulinespuit heeft ook heel wat pubergehoon en -boosheid opgeroepen. De oplossing was dat mijn broer en ik op zeilkamp gingen.’ Karin: ‘De rollen leken omgedraaid. Nu moest ík initiatief nemen en hem meer verzorgen dan voorheen. Eerst deed ik dat met liefde, maar toen de sfeer minder werd… Het was goed dat de osasverpleegkundige ons naar de psycholoog verwees voor relatiegesprekken.’ Omgaan met tegenslagen Hoe gaat u samen om met tegenslagen? Bent u flexibel en bereid tot verandering? Is het mogelijk te kijken naar wat wel mogelijk is? En vooral: kunt u er samen over praten? Communicatie en het vermogen om problemen op te lossen zijn voor ieder paar of gezin van grote betekenis. Makkelijk is het niet als de emoties hoog oplopen, maar goed communiceren is wel te leren. Tip: eerst afkoelen, tot tien tellen, diep ademhalen of een rondje om en dan praten. Praten en erkennen Met elkaar in gesprek gaan is van groot belang. Zo kunt u samen zicht krijgen op de gevolgen van de apneu voor alle betrokkenen. En deze ook erkennen. Irene: ‘Toen mijn moeder eraan onderdoor dreigde te gaan, heeft de huisarts ons vieren uitgenodigd voor een paar gesprekken met een sociaal verpleegkundige erbij. Dat heeft meer rust gebracht.’ Wensen in plaats van verwijten Verandering vraagt: zelf verantwoordelijkheid nemen en actief stappen zetten. Niet afwachten tot de ander iets doet maar zelf het initiatief nemen. Bijvoorbeeld stoppen met verwijten maken, want die lossen niets op. Wat wel helpt, is wensen aangeven (op vriendelijke toon) en vragen naar de wensen van de ander. Duidelijke en uitvoerbare wensen. Marian: ‘Ik zei tegen mijn vrouw: ‘ik wil dat je weer leuk doet’. Maar dat was niet handig. Ik zeg nu dat ik het fijn vind om samen een film te kijken of samen de honden uit te laten op het strand. Dan vraag ik of ze dat met mij wil doen.’ Tijd nemen en tijd geven Tijd nemen is belangrijk. En ook uzelf, uw partner en uw gezin tijd géven om de gewoonten die er in de loop van jaren zijn ingesleten, te veranderen. Die verandering gaat in stappen en vooral stapjes, verwacht geen zevenmijlslaarzen. Karin: ‘We houden twee keer in de week een avond voor ons samen vrij. De ene keer zien we wel waar we zin in hebben, thuis blijven of uitgaan. Voor de andere keer heeft één van ons iets bedacht om thuis te doen. Dat bevalt prima, al moeten we erg ons best doen om die avonden echt vrij te houden. Goed dat we nog hulp hebben hierbij.’ ■ 25 | apneuspecial
26 Online Touch Home