14

Hij heeft die les onthouden. “Een gebouw wordt nooit ongeveer gebouwd. Een salaris wordt niet ongeveer overgemaakt. Praat precies. Voor de bouwsector moet je dus precies en concreet spreken. Niet in bestuurstaal, maar met woorden die direct landen.” Paula Verhoef erkent dat de communicatieopgave met het nieuwe pensioenstelsel alleen maar groter wordt. “In de nieuwe wereld hebben we geen dekkingsgraad meer. Daardoor komt het beleggingsverhaal dichter bij deelnemers te liggen. Je moet straks aan deelnemers uitleggen dat je dit jaar een negatief rendement hebt gemaakt, maar dat je verwacht dat het de komende jaren wel weer herstelt.” Van As vult aan: “Dat is voor een bouwvakker vaak heel moeilijk om te begrijpen. Die kijkt op z’n mobiel en denkt: ik had vorige maand 82.000 euro in de pot en nu 75.000. Wie heeft het geld uit mijn pot gehaald? Dan moet iemand kunnen uitleggen waarom dat niet betekent dat het misgaat.” De kunst wordt om de werkelijkheid te vertellen zonder onrust te voeden. Dat geldt ook voor de onrust in de wereld. Oorlogen, marktspanningen, politieke schokken: onderwerpen die steeds sneller doordringen in gesprekken over pensioen. De vraag is hoe een fonds daarmee omgaat. Hoe gaat een pensioenfonds daar dan mee om? Paula Verhoef blijft nuchter. “Wij zijn als pensioenfonds altijd een langetermijnbelegger. Schokken op de markt moet je zien in historisch perspectief. Het verleden leert dat de crises zichzelf ook weer oplossen. Dat wil niet zeggen dat we achterover leunen. Je mag van ons verwachten dat we echt wel kijken wat er gebeurt in de wereld en wat voor effect dat heeft.” Van As waarschuwt vooral tegen de reflex om snel te handelen. “De verleiding is groot om snel aan allerlei knoppen te gaan draaien, maar dat is levensgevaarlijk. Pensioenfondsen hebben een voordeel dat banken niet hebben: een pensioenrun bestaat niet. Daardoor kun je rustiger blijven en verder kijken dan de waan van de dag.” Het gesprek verschuift naar de volgende generatie. Hoe krijg je iemand van 28 zover dat hij pensioen serieus neemt, terwijl wonen en vaste lasten alle aandacht opslokken? 14

15 Online Touch Home


You need flash player to view this online publication