l l f je nu van opera houdt of van vrolijke schlagers en of je graag een film meepikt of liever zelf danst, schrijft of leest: cultuur is er voor iedereen. Toch is cultuurbeleving lang niet altijd even toegankelijk. Omdat niet iedereen genoeg centen heeft om een ticket aan te schaffen of omdat men zich minder makkelijk verplaatst of tegen andere drempels botst. En wie ouder wordt, wordt vaak ook meer kwetsbaar en plooit sneller terug op het veilige en vertrouwde. Philippe Croymans en z’n vrienden van Tafel Zes zochten en vonden een oplossing op hun maat: samen cultuur programmeren bij hen thuis. Gemoedelijk, vanuit een fauteuil, maar toch in gezelschap van anderen. En of het dan om opera gaat of een voetbalmatch van de Rode Duivels: dat maakt niet uit. Gewoon doen! O Er zijn ook nog andere mogelijkheden. Grote cultuurhuizen als De Munt of het Klarafestival hebben speciale programma’s lopen voor wie kwetsbaar is. En Cultuurconnect & VGC zenden jaarlijks een handvol concerten uit via (digitale) live streaming. Dan kan je mee kijken vanuit een Woonzorgcentrum of LDC. Of ook op TV bij jou thuis. We zetten alvast deze initiatieven in de kijker. Maar klop gerust ook bij andere cultuurhuizen of -organisaties aan en vraag wat bij hen mogelijk is. Van Paspartoe-kortingen over Article 27 tot gewoon gratis evenementen: ook voor jou zit er zeker wat tussen. De Munt met ‘Een brug tussen twee werelden’ Opera heeft de naam elitair en duur te zijn. En dus ook weinig toegankelijk voor wie in dat wereldje niet thuis is. Dus zeker voor wie kwetsbaar is. Toch schuwt het Brusselse operahuis De Munt geen inspanning om ook deze mensen te betrekken. Mirjam Zomersztajn leidt al 17 jaar het sociaal programma ‘Een brug tussen twee Werelden’ bij De Munt. “Per seizoen helpen we toch zo’n 5.000 mensen aan een gratis ticket voor een middagconcert, een recital of een opera. Dit laatste gebeurt dan vaak tijdens een generale repetitie met alles erop en eraan. Zo kunnen we echt goeie plaatsen in de zaal ‘par terre’ geven die een perfecte beleving garanderen. Want het is niet de bedoeling dat we hen op een balkon op de 4de verdieping wegstoppen.” “We werken daarbij vooral samen met organisaties uit de sociale sector: lokale dienstencentra, OCMW’s, psychiatrische voorzieningen en zomeer. Die komen dan met kleine groepjes.” “Daarnaast verzorgen we ook concerten op maat en trekken we met een huisorkest en zangers naar een aantal rusthuizen en gevangenissen. Als zij zich niet kunnen verplaatsen naar ons, doen we het dus andersom.” “Hoe slechter het gaat met de maatschappij, hoe meer zin men heeft in cultuur.” In 2023 kreeg De Munt nog een internationale award voor hun sociaal programma. En dat is echt geen toeval. De meeste operahuizen hebben wel een sociale werking, elk op hun manier. Alleen… De Munt gaat nog een stapje verder: “Het meest onderscheiden we ons met de 20 zangateliers die we opzetten. De meeste vinden plaats in rusthuizen van OCMW’s. Maar we hebben ook een zangatelier in 3 gevangenissen (Haren, Leuven en Braine-le-Château) en 3 zangateliers in eigen huis voor mensen met een beperking. En telkens begeleid door een koorleider en een pianist: wekelijks van september tot juni. Gewoon met mensen die graag zingen. Auditie doen hoeft niet: de koorleiders proberen met hen iets op te bouwen. En ze doen dat echt met volle goesting.” “Mensen hebben zin in cultuur”, weet Mirjam Zomersztajn. “Hoe slechter het gaat met de maatschappij, hoe meer zin men heeft in cultuur. Het werkt als een hefboom. Je kan je zorgen vergeten en anderen ontmoeten. Kijk naar een sociaal restaurant: ook dààr gaat het om zoveel meer dan eten. Er is interactie. Er wordt solidariteit opgebouwd tussen l mEI - juNI 2026 BOp magazine l de reportage l l 7 foto © Lara Cannaert foto © Frank Emmers
8 Online Touch Home