op een grotere woning als je twee kinderen had.” Gelukkig kon haar schoonzus helpen. Toen die zwanger raakte, gebruikte mevrouw De Graaf haar doktersverklaring om een aanvraag te doen voor een ruimere woning. “En dat lukte! Niet lang daarna konden we verhuizen naar een groter appartement, waar ik opnieuw zwanger raakte.” De kracht van hulp Hoewel haar leeftijd een prestatie is, erkent ze ook de andere kant van ouder worden. “Iedereen is weg. Mijn man, mijn broers en zus, mijn vriendinnen… Je raakt alles kwijt. Dat is het moeilijke van zo oud worden.” Toch is ze gelukkig niet alleen. Ze heeft drie kinderen, zeven kleinkinderen en acht achterkleinkinderen én ze krijgt huishoudelijke hulp van Mandy, die twee keer per week langskomt. Mandy werkt al bijna een jaar bij Cardia, en komt uit Den Haag. “Bij mevrouw De Graaf ben ik er eigenlijk vanaf het begin al.” Ze helpt met schoonmaken, de was en andere klusjes, zoals het controleren van de koelkast of stofzuigen. Mandy noemt het werk ‘dankbaar’ en geniet van het contact. “We kletsen altijd gezellig bij. Je helpt iemand die zelf steeds minder kan, en dat voelt goed. Ik laat haar huis schoon achter, en dat geeft mij ook een goed gevoel.” Voor Mandy is het werken in de huishouding goed te combineren met haar gezin, en het sociale aspect maakt het werk voor haar extra waardevol. “Ik hou van mensen helpen. Dat trok me meteen aan in dit werk.” Levenslessen voor jong en oud Wat is nu het geheim van een lang leven? Volgens mevrouw De Graaf draait het om twee dingen: bewegen en je niet te druk maken. Mevrouw De Graaf: “Vroeger ging ik nog zo een stuk wandelen naar Kijkduin en terug. Bewegen, daar zit het hem in. En je niet te druk maken.” Ze kan niet meer zoveel als vroeger, maar de levenslust is er nog steeds. “Alles wat ik nog zelf kan, doe ik ook zelf. En als iemand hulp nodig heeft, help je. In de oorlog, en nu nog steeds. Helpen is ook wat ik jonge mensen wil meegeven. En genieten van het leven. Er zijn zoveel mooie boeken, zoveel goede momenten. Kies wat bij jou past.” We kijken vooruit Een leven als het hare is bijzonder. Met haar heldere geest, scherpe herinneringen en warme hart biedt mevrouw De Graaf ons een bijzonder inkijkje in een eeuw leven. We kijken met dankbaarheid met haar terug én een beetje vooruit. Want hoewel ze geen nieuwe dinerafspraken of ontmoetingen meer zoekt, kijkt ze nog elke week trouw naar Ajax, zit ze als het kan op haar balkon in de zon en leeft ze, bescheiden maar krachtig, verder. En met een beetje hulp van Mandy, nog altijd in een schoon en fijn thuis. CARDIA MAGAZINE AUG 2025 31
32 Online Touch Home