HetBlaadje Nummer 1 Jaargang 20 Maart 2026 Pagina 18 Weersverwacht’n veur Zélng, in 2026. Door Hendrik Eelsing ’t Wordt Veurjoar!! Man, man, wat is ’t ook weer ’n kold weer, zee d’olle heer. Joa, ik vind ’t nogal fris, zee Chris. Nou fris? Ik vindt ’t nogal kold, zee vraauw Bolt. Ik hoop dat ’t gaauw weer veurjoar wordt, zee vrouw in ’t Holt. Mor ik denk: ’t wordt zo kalmaan wel weer waarm, zee Haarm. Ik mot ’t eerst nog es zain, zee Hain. D’r komp al wat blad aan boom, zee mien olle oom. ’t Wur ook wol weer ais tied, zee Griet. ’t Hef os veuls te laank duurt, zee de buurt. Vogels begunn al weer te nust’n baauwn, zee vraauw Houw’n. Jo door wor ‘k zo bliede van, zee Jan. Aal dat jonge spul, is mie huil wat weerd, zee Geert. Ho, ho, mor nait te gaauw, zee Blaauw. In april kenn’n wie nog hail wat krieg’n, zeed’n de wiev’m. Joa, en ook nog wel in mei, zee Hetebrij. Mor ik hoop toch op beter weer, zee d’olle heer. ’t Mooie weer komt eraan, zee mien tante Sjaan. Ik hoop dat ie gliek heb’m. Wim Speelman (1919-1945) Door Berend de Boer Op 17 februari 1945, enkele maanden voor de definitieve bevrijding van Nederland, eindigde het leven van Willem Pieter Speelman voor een Duits vuurpeloton. Wie was deze in Sellingen geboren verzetsman? Willem Pieter Speelman (roepnaam: Wim) werd op 20 januari 1919 geboren in de gereformeerde pastorie in Sellingen als zoon van Johannes Dirk Speelman en Elizabeth Anthonia Namen. Moeder Speelman was enkele jaren werkzaam in het lager onderwijs. In het gezin Speelman werden in totaal twaalf kinderen geboren. Vader Speelman was predikant in de gereformeerde kerk van Sellingen van 1917 tot 125. Daarna vertrok het gezin Speelman naar het ZuidHollandse Nieuwveen, waar vader Speelman opnieuw predikant werd. In Sellingen werd ds. Speelman opgevolgd door ds. Johannes Dijk. Zoon Wim doorliep met goed gevolg het gereformeerd lyceum in Amsterdam en studeerde ten tijde van de Duitse inval in Nederland in mei 1940 economie aan de eveneens in Amsterdam gevestigde Vrije Universiteit. Samen met zijn jeugdvriend Henk Kooistra begon Wim al in de zomer van 1940 tegen de Duitse bezetter te ageren, o.a. door het verspreiden van de Circulaire van het Comité “In verdrukking één”. Daarin stond o.a. te lezen: “Ieder die uit egoïsme onze goede zaak veronachtzaamd, verraadt haar min of meer en is schuldig. Lauwheid, banghartigheid, halfslachtigheid: deze dingen zullen ons volk hun plaats onder de volkeren doen verliezen. Elke opoffering, elke inspanning is winst en een stap in de richting van onze bevrijding.” Naïef als Kooistra en Speelman waren, ondertekenden zij het pamflet met hun eigen naam. Later gebruikte Speelman ook de schuilnaam Wim van Aalst. Ook raakte Speelman betrokken bij het illegale protestants-christelijke blad Vrij Nederland, waarvan het eerste exemplaar verscheen op 31 augustus 1940, de verjaardag van de in ballingschap verblijvende koningin Wilhelmina. Bij een inval van de Duitse Sicherheitsdienst (SD) op een vergaderlocatie wist Speelman ternauwernood te ontkomen en dook vervolgens onder in Den Helder. Tijdens zijn onderduikperiode kwam Speelman in contact met Hendrik Hos, die hem op zijn beurt weer in contact bracht met verzetsman Henk van Randwijk. Gezamenlijk werd besloten Vrij Nederland, ondanks de Duitse repressie, nieuw leven in te blazen. In juni 1942 werd bijna de gehele redactie van Vrij Nederland door de SD gearresteerd; Speelman, Hos en Van Randwijk ontsprongen de dans. Aangezien Speelman zich niet langer kon vinden in de toegenomen linkse signatuur van de verzetskrant en hij zich tevens ergerde aan het dominante karakter van Van Randwijk, verliet Speelman de redactie van Vrij Nederland en richtte vervolgens de illegale protestantschristelijke krant Trouw op. Op 9 december 1942 werd Speelman na verraad alsnog gearresteerd en na een kort verblijf in de Schevenings strafgevangenis (aangeduid met de geuzennaam: “Oranjehotel”) overgebracht naar het Groot Seminarie in Haaren, een Duits gijzelaars- en interneringskamp. Door het forceren van een raam (met een in zijn schoenzool meegesmokkelde vijl) wist Speelman uit zijn gevangenschap te ontsnappen en hervatte zijn verzetswerk, samen met zijn verloofde Willemiena Bouwman (bijgenaamd: Mien van Trouw). Mien redde tijdens de bezetting het leven van tientallen Joodse kinderen. Speelman was een centrale figuur in het verzet; fel, onverzettelijk en compromisloos. Hij had o.a. nauw contact met Johannes Post en zette zich in voor een vluchtroute naar het neutrale Zwitserland. Vader Speelman legde zich aanvankelijk bij de Duitse bezetting neer, zich beroepend op Romeinen 13. Als
19 Online Touch Home