op de Boekenplank l l l L’Archiduc Forever Het verhaal van een jazzbar in de Dansaertstraat D e meeste lezers van dit magazine kennen waarschijnlijk de kleurige gevel met daarop in sierlijke handgeschreven letters de naam van de zaak op nummer 6 van de Dansaertstraat. Maar weinigen kennen het verhaal van de art deco-jazzbar die zich achter deze gevel bevindt. Daarom schreef gewezen VRT-journalist en nieuwsanker Johan Ral een rijkelijk geïllustreerd boek over L’Archiduc, gebaseerd op uitgebreid archiefonderzoek en talrijke getuigenissen. Het verhaal van de bar begint midden in de Tweede Wereldoorlog, op 18 augustus 1943. Op die dag beslist de vzw Les Amis de l’Art Décoratif, een privéclub die in 1925 was opgericht, haar naam te veranderen in L’Archiduc en haar zetel te vestigen in de Dansaertstraat 6. Er volgen meteen verbouwingen, waarbij ook een bar wordt ingericht. Het is dan een businessclub en waarschijnlijk ook een soort rendez-voushuis voor leidinggevenden en zakenmensen, die er zich aan nieuwsgierige blikken kunnen onttrekken. Het verhaal begint pas echt in 1953, wanneer de bekende jazzpianist en orkestleider Stan Brenders L’Archiduc overneemt en er een jazzclub ‘only for members’ van maakt. Brenders zal tot zijn overlijden in 1969 de zaak blijven beheren, waarna zijn vrouw Jacqueline nog zestien jaar aan het roer blijft staan. In 1985 draagt ze de leiding over aan Jean-Louis Hennart en zijn vrouw Nathalie, die vandaag nog steeds L’Archiduc in handen hebben. is dat Toots Thielemans er een concert heeft gegeven, want daar bestaan foto’s van. De bekende Amerikaanse jazzpianist Mal Waldron, ‘de laatste pianist van Billie Holiday’, heeft zelfs jarenlang in L’Archiduc zijn thuisbasis gehad en er gespeeld, gerepeteerd en nieuwe nummers uitgeprobeerd. In de jaren negentig maakt Arno er zijn hoofdkwartier van en woont een tijdje in een van de appartementen rechtsboven de zaak. Op 3 maart 2022, anderhalve maand voor zijn overlijden, geeft hij er zijn laatste akoestisch optreden. Over de oorsprong van de naam L’Archiduc doen verschillende verhalen de ronde. Een ervan is dat het een verwijzing is naar de Habsburgse aartshertogen Otto en Rudolf, die in België hadden gestudeerd en tijdens de Tweede Wereldoorlog in het verzet zaten. Zij waren mogelijkerwijze bevriend met leden van Les Amis de l’Art Décoratif, die de bezetter misschien een neus wilden zetten door de naam in het volle zicht op de voorgevel van hun privéclub te plaatsen. Se non è vero, è ben trovato. Het is in ieder geval een van de vele sterke anekdotes die het boek van Johan Ral kleur geven! Stan Brenders en zijn orkest In al die jaren heeft de jazzbar heel wat muzikale grootheden over de vloer gehad, al zijn daar vaak geen sluitende bewijzen voor. Zo was er Nat King Cole, die er piano speelde en er ook zou gelogeerd hebben. Jacques Brel zou klant geweest zijn en een lievelingstafel naast de toog gehad hebben. Wat vaststaat Johan RAL, L’Archiduc Forever, Luster, Antwerpen, 2025, 223 p, 40 euro. n Luc De Munck kunst voor rony Eind maart maakten we participatieve kunst ter nagedachtenis van Rony. Onder leiding van Ivo van Strijtem (poëzie) en Peter Decabooter (beeldende kunst) werd er een groepsgedicht gemaakt en een schilderij op doek gezet. Duik mee in het resultaat. 30 l l l BOp magazine mEI - juNI 2026 Mijn ogen, dat is Griekenland, zegt Rony, de eilanden van fier en bang, van mooi en van mysterie. Hij is als Brussel, ondoorgrondelijk, en koopt een kanten jurkje voor zijn lief uit de Far West. En zoekt geruisloos naar het mooie, zo lacht en loopt hij ook, weg van het duister, dromerig gevat, en dan uiteindelijk alleen op pad. Zo gaat hij Mal Waldron 1991 - foto © Jan Van Impe
31 Online Touch Home