BINNENVAART EN -HAVENS IN DE GEMEENTERAAD Lokale keuzes, nationale impact Nederland beschikt over een ongekend fijnmazig netwerk van vaarwegen en (binnen)havens dat elke dag zorgt voor bereikbaarheid, werkgelegenheid en duurzaamheid. Van Eemsdelta tot Maastricht, van Rotterdam tot Doetinchem. Maar dat gebeurt niet vanzelf. Op lokaal niveau worden cruciale beslissingen genomen over ruimtegebruik, bedrijventerreinen, ligplaatsen, walstroom, toegankelijkheid en watergebonden economische activiteiten. I n 2025 hebben Koninklijke Binnenvaart Nederland (KBN) en de Nederlandse Vereniging van Binnenhavens (NVB) een brede oproep gedaan aan álle politieke partijen in 123 gemeenten die aan een vaarweg liggen in aanloop naar de afgelopen gemeenteraadsverkiezingen. De boodschap: “Geef vervoer over water de plek die het verdient in het gemeentelijke beleid”. Het lokale bestuur heeft meer invloed dan vaak wordt gedacht. Hun keuzes bepalen in sterke mate of binnenvaart en havenactiviteiten ruimte houden om te groeien, verduurzamen en bijdragen aan brede maatschappelijke doelen. Politieke aandacht is noodzakelijk Gemeenten staan onder hoge druk. Woningbouwopgaven, mobiliteitsvraagstukken, energietransitie, klimaatdoelstellingen en circulaire economie: ze komen allemaal samen in ruimtelijke keuzes. Dat levert soms spanningen op. Juist dan is het belangrijk om te zien wat binnenvaart en binnenhavens concreet bijdragen: • Ontlasten het wegennet • Reduceren CO₂ en stikstofuitstoot • Ondersteunen circulaire processen • Genereren werkgelegenheid • Bieden efficiënte logistiek met minimale ruimtedruk Toch wordt de binnenvaart niet altijd meegenomen in besluitvorming. Veel gemeenten hebben duurzaamheidsambities, maar zien niet dat de binnenvaart precies dáár een antwoord op biedt. Een schip vervangt tientallen vrachtwagens, juist in binnenstedelijke gebieden is dit heel belangrijk. Het pleidooi van de binnenvaart en binnenhavens: “de sector is geen vragende partij, maar een partner vol oplossingen”. Handreiking aan lokale partijen Om thema’s rondom water, havens en logistiek nadrukkelijk in lokale verkiezingsprogramma’s te krijgen, stuurden KBN en de NVB in 2025 een brief met concrete tekstsuggesties aan alle fracties in de 123 “watergemeenten”. De boodschap: veranker de waarde van watertransport in lokale coalitieafspraken. 64 - Havenlocaties 2026
65 Online Touch Home