TRAUMAVERWERKING Stel u voor: voor u zit een man van middelbare leeftijd. U probeert het gesprek op gang te brengen over het ongeval dat hij heeft meegemaakt. De man reageert ontwijkend, bagatelliseert zijn klachten en vermijdt het onderwerp van het ongeval. Tijdens het gesprek hoort u dat hij de plek van het ongeval vermijdt en slecht slaapt sinds het incident. Wat is uw volgende stap? Of een ander scenario: een vrouw praat angstig en geëmotioneerd over wat haar is overkomen. Ze vertelt dat de gebeurtenis haar sindsdien dagelijks bezighoudt en haar functioneren volledig ontregeld heeft. U vraagt zich af: “En nu?” Beide personen vertonen klachten die passen bij PTSS (Posttraumatische Stressstoornis), waarvan vermijding, herbelevingen en nachtmerries de meest herkenbare symptomen zijn. PTSS ontstaat doorgaans na een ingrijpende gebeurtenis of een opeenstapeling van gebeurtenissen met een grote emotionele impact. Er wordt pas van PTSS gesproken als de klachten langer dan een maand aanhouden. PTSSdiagnose: wie kan dat vaststellen? Of er daadwerkelijk sprake is van PTSS kan alleen worden vastgesteld door bevoegde professionals, zoals psychologen, psychiaters of gespecialiseerd psychiatrisch verpleeg kundigen. Huisartsen en psychotherapeuten kunnen PTSS wel herkennen en een voorlopige diagnose stellen, maar zullen vaak doorverwijzen naar een specialist. Om PTSS vast te stellen, moet er een duidelijke relatie zijn tussen de traumatische gebeurtenis en de klachten. In de wereld van letselschade kan dit complex zijn: zijn de huidige Wat is EMDR? EMDR (Eye Movement Desensitization and Reprocessing) is een psychotherapeutische behandelmethode die specifiek is ontwikkeld voor het verwerken van trauma’s en gerelateerde klachten, zoals PTSS. Door traumatische herinneringen snel en effectief te verwerken, wordt de emotionele impact ervan voor de cliënt verminderd. Hoe werkt het? Tijdens een EMDR-sessie wordt de cliënt gevraagd om de traumatische gebeurtenis op te roepen, terwijl tegelijkertijd een afleidende stimulus wordt aangeboden, zoals de beweging van de hand van de therapeut, geluiden of licht. Deze dubbele stimulatie helpt de hersenen om de emotionele lading van de herinnering te verminderen, waardoor de herinnering minder verstorend en beter hanteerbaar wordt. klachten daadwerkelijk het gevolg van het incident waarmee de persoon zich bij u heeft gemeld? Psychologen vermijden het liefst oorzaak-gevolgredeneringen, omdat veel verschillende factoren het gedrag van de cliënt kunnen beïnvloeden. Deze factoren zijn belangrijk om te begrijpen of PTSS zich ontwikkelt na een ingrijpende gebeurtenis. Relatie tussen klachten en gebeurtenis? Ontwikkelt iedereen PTSS na een ingrijpende gebeurtenis? Het antwoord is nee. Of iemand PTSS ontwikkelt, hangt af van verschillende factoren: 1. De aard van de gebeurtenis 2. Persoonlijke factoren 3. Omgevingsfactoren Daarnaast zijn er beschermende factoren die de kans op PTSS kunnen verkleinen. 1. Factoren gerelateerd aan de gebeurtenis Hoe iemand reageert op een ingrijpende gebeurtenis hangt niet alleen af van de ernst en duur van het trauma. In het algemeen geldt: hoe ernstiger en langduriger het trauma, hoe groter de kans op PTSS. Langdurige mishandeling of oorlog zijn hier duidelijke voorbeelden van. Ook onverwachtheid en controleverlies spelen een rol: plotselinge gebeurtenissen waarbij de controle ontbreekt (bijvoorbeeld een ongeval of een gewelddadige overval) verhogen de kans op PTSS. Bovendien is het belangrijk wie verantwoordelijk is voor de gebeurtenis; trauma’s veroorzaakt door mensen (bijvoorbeeld een geweldsdelict) leiden vaker tot PTSS dan natuurrampen. 2. Persoonlijke factoren Eerdere traumatische ervaringen maken iemand gevoeliger voor het ontwikkelen van PTSS na een nieuw trauma. Psychische kwetsbaarheid, zoals genetische aanleg of een persoonlijkheid die neigt naar angst of perfectionisme, kan ook bijdragen aan het risico. 3. Omgevingsfactoren Sociale steun na een ingrijpende gebeurtenis verkleint de kans op PTSS. Sterke sociale netwerken werken beschermend, terwijl stressvolle levensomstandigheden zoals werkloosheid, armoede of een instabiele woonomgeving het risico op PTSS vergroten. LETSELSCHADE NEWS 25
26 Online Touch Home