Mogelijke effecten bij waterstof Bij externe veiligheid draait het om het (potentiële) effect van een incident. Derk beperkte zijn onderzoek tot warmtestraling. Internationale literatuur gaf alleen effecten van grote lekkages bij breuken in waterstofleidingen. Over kleine uitstroom is zeer weinig bekend. Derk toonde aan dat bij 371 incidenten de kans op directe ontsteking kleiner was dan 1%, indien het getransporteerde medium waterstof was geweest. Bij eventuele indirecte ontsteking (externe ontstekingsbron) is de warmtestraling beperkt tot circa twee meter van de uitstroom. Bij een – door een drainagemachine opengescheurde – DN150 / 40 bar transportleiding had directe ontsteking kunnen plaatsvinden indien er waterstof was. Tot op tientallen meters zou er brandschade zijn ontstaan door de uitstralende warmte. Dit is vergelijkbaar met een incident met aardgas. Verificatie Derk gebruikte expertinterviews met het RIVM, Kiwa en het Ministerie van IenW ter verificatie van zijn analyse en toetsing van de aannames. Het RIVM waardeerde de gestructureerde en onderbouwde aanpak. De resultaten van de analyse komen overeen met de praktijktesten waterstof die Kiwa uitvoerde met afsluiterschema’s en installaties van Gasunie. Het Ministerie van IenW waardeerde het onderzoek vanuit het perspectief van het maatschappelijk draagvlak voor waterstof. Vervolg Het thesisonderzoek van Derk Barkema toonde aan dat Gasunie informatie vanuit haar incidentendatabase kan gebruiken om de kennis over waterstoftransport te vergroten. Het vervoer van gevaarlijke stoffen, zoals aardgas en waterstof brengt risico’s met zich mee. Het thesisonderzoek geeft aan waar deze liggen en wat bepalende omstandigheden zijn. Het rapport doet ook suggesties hoe het risico verlaagd kan worden door technische aanpassingen, andere onderhoudstermijnen en effectbeperkende maatregelen. Bij de totstandkoming van dit artikel bleek dat Gasunie zeer zorgvuldig kijkt naar het aspect externe veiligheid. Er zal nog veel aardgas door het transportnet van Gasunie stromen voordat daarin - binnen een decennium - waterstof getransporteerd gaat worden. Dit artikel is een beknopte weergave van het thesisonderzoek van Derk Barkema. Conform het examenreglement beoordeelden twee examinatoren de thesis. Gerald Laheij (RIVM) beoordeelde de inhoud en de relevantie voor de branche. Christoph Maria Ravensloot (Avans+) beoordeelde de methodische aanpak en met name de validatie. Het thesisrapport is niet beschikbaar voor derden en geeft op geen enkele wijze de visie van Gasunie weer. Gasunie BIG NXT30 19
20 Online Touch Home