Het VO heeft voorlopig de handen vol Het overbrengen van een zo reusachtig pensioenkapitaal naar een nieuw, individueel systeem is in de wereld nog niet eerder vertoond. Dat vereist scherp toezicht op het handelen van de verantwoordelijke pensioenfondsbesturen. Om praktische redenen is het gebruikelijke ‘Individueel bezwaarrecht’ tegen kapitaaloverdracht opgeschort tot de transitie achter de rug is. In plaats daarvan is tijdens het ‘invaren’ aan verantwoordingsorganen (VO) het ‘verzwaard adviesrecht’ toegekend. Dat betekent dat bestuur en cao-partners verplicht zijn om de afspraken te herzien als het VO (of een deel ervan) negatief adviseert op de plannen. Tonnie Klein Hemmink en Jos van Rijsingen, beiden door de VVG benoemde VO-leden, bereiden zich voor om de belangen van gepensioneerden zo goed mogelijk voor het voetlicht te brengen zodat deze met het juiste gewicht kunnen meewegen in de ‘evenwichtige belangenafweging’. Van Rijsingen, behalve VVGvertegenwoordiger tevens voorzitter van het VO, zoekt de oplossing in een duidelijke en begrijpelijke methodiek om de afweging van de uiteenlopende belangen inzichtelijk te maken: ‘Hoe Jos van Rijsingen je er ook tegenaan kijkt, als je het plat slaat, blijft het een kwestie van plussen en minnen. En dan gaat het erom dat de ene groep niet alleen maar plusjes heeft en de andere vooral minnen.’ Van Rijsingen houdt ervan om ingewikkelde dingen simpel te maken. Uit zijn lange OR-ervaring weet hij dat het belangrijk is om tijdens het besluitvormingstraject geen mensen te verliezen. ‘Nu is de tijd dat we de plussen en minnen goed in beeld moeten brengen. We moeten onze analyse op tijd klaar hebben en niet door het bestuur worden verrast. In deze fase kunnen we nog bijsturen.’ Klein Hemmink: ‘Onze taak is goed toezien. Informatie verzamelen en opletten of de voorwaarden die gesteld zijn niet gaan schuiven. We moeten vooruitzien tot 2026, maar de condities zijn nog niet duidelijk,’ legt hij uit. ‘Zo is de dekkingsgraad van het fonds op het moment van invaren van belang, maar daar kunnen we nog geen zinnig woord over zeggen. We zitten op een schip, we kennen ruwweg de bestemming, maar we weten niet precies waar het aan gaat meren.’ Van Rijsingen wijst op het belang van het wettelijk Hoorrecht van gepensioneerdenverenigingen. ‘Dat is voor gepensioneerden de enige formele manier om je stem te laten horen.’ Hij hoopt dat gepensioneerden zich uitspreken, ook op PensioenTrefpunt, een platform dat in Tonnie Klein Hemmink 18 samenwerking met PGB is opgezet. ‘Voor ons als vertegenwoordigers van de gepensioneerden is het belangrijk om zo goed mogelijk input te krijgen. Zowel van de pensioenwerkgroep van de VVG als van individuele leden. Waar leggen wij onze accenten? Werkgevers willen lage kosten, FNV wil dat premie nog ruimte biedt voor een aantrekkelijke loonsverhoging in de cao. Gepensioneerden willen ook een plus zien.’ ‘Voor gepensioneerden is de invaarmethode van belang,’ zegt Klein Hemmink. ‘We zijn een multisectoraal fonds. We hebben niet één maar tientallen verschillende cao-tafels waar sociale partners over het toekomstige contract gaan beslissen. We krijgen zowel met het solidaire als met het flexibele contract te maken. We moeten erop toezien dat gepensioneerden er niet bekaaid afkomen in vergelijking tot de anderen.’ Het VO heeft verzwaard adviesrecht over de aard van het contract en moet adviseren of het voor alle partijen redelijk uitwerkt. Klein Hemmink: ‘Het adviesrecht over het ‘overbruggingsplan’, dat in de transitieperiode jaarlijks door het bestuur bij DNB moet worden ingeleverd, geeft een goed beeld van de generatie-effecten. Ieder jaar wordt bepaald hoe je er financieel voorstaat en wat je moet doen om die transitie zo goed mogelijk door te komen. Hoe ga je met de centen om, daar gaat het om!’ Van Rijsingen: ‘Het bestuur kan verzwaard adviesrecht niet naast zich neerleggen. Als wij van mening zijn dat een van de groepen aan het kortste eind trekt, moet het contract terug naar de tekentafel. Zelfs als maar één van de belanggroepen negatief adviseert, dan moeten sociale partners en bestuur er opnieuw mee aan de slag.’ Nicoline Maarschalk Meijer
19 Online Touch Home