Een veilige waterkering is meer dan een dijk Waarom moet het waterschap in actie komen bij het vastlopen van een schip? “Een veilige waterkering is meer dan een dijk die hoog genoeg is”, vertelt Raymond Derksen, specialist Waterkeringen. ‘‘Bij Ritthem bijvoorbeeld ligt een diepe geul voor de dijk: de vooroever. Door getijdestroming kan deze instabiel worden. Dit meten we met de peilboot. Is de oever te steil of zit de geul te dicht langs de dijk, dan wordt een bestorting aangebracht. Zo blijft de waterkering veilig.’’ Bodem van de Westerschelde bij Ritthem met verloop van ondiep (rood) naar diep (geel). In de witte cirkel is in 2024 het schip vastgelopen. Gestrande schepen: van zeilboot tot containerreus “Gemiddeld loopt er ieder jaar wel een schip vast bij onze dijken”, vertelt Raymond, “Van zeilboten die een havendam raken tot het vastlopen van een gigantische containerreus. Weet je nog die dijk vol publiek toen het containerschip de CSCL Jupiter vastliep bij Bath in 2017?” Hoe beoordeelt het waterschap de schade? Een vastgelopen schip noemen we een schadevaring. Rijkswaterstaat meldt dit bij de piketdienst van het waterschap, die met de crisisorganisatie overlegt welke actie nodig is. Raymond: “De grootte van het schip, de impact van de schadevaring en de locatie bepalen welke maatregelen we nemen.” Schade aan de vooroever kan waterveiligheid beïnvloeden Wanneer een schip strandt in een vooroever met bestorting, kan het die bestorting beschadigen. Dat beïnvloedt de waterveiligheid. Daarom is er altijd een technisch specialist betrokken. Raymond: “Ik beoordeel de impact van de schadevaring op de waterveiligheid.” De rol van dieptemetingen De belangrijkste informatiebron is een dieptemeting door de peilboot van het waterschap. Raymond: “We vergelijken de gepeilde diepte ná Een aangespoeld stuk rijshout, afkomstig uit een zinkstuk of ‘onderwatermat’ die oevers beschermt tegen erosie. de schadevaring met de situatie van ervoor. Bij de schadevaring bij Ritthem in 2024 was de vooroever beschadigd; het schip was zo’n 30 meter de vooroever ingevaren. Ook boven water was de strekdam beschadigd. Dat moest hersteld worden om de waterkering veilig te houden.” Herstelwerkzaamheden: direct of gepland? Het herstel is één van de taken van Dick Varkevisser, beheerder bij het waterschap. Dick: “Als direct herstel nodig is, spreken we van een calamiteit en schakelen we meteen een aannemer in om schade te herstellen of een noodmaatregel Het vastgelopen vrachtschip ‘Grande Atlantico’ bij de kust van Ritthem in 2024. te treffen. Dit was geen calamiteit. De werkzaamheden zijn in enkele maanden uitgevoerd en de kosten zijn door de rederij betaald. Dat vraagt veel afstemming, bijvoorbeeld met de verzekeraar.” Altijd paraat voor Zeeland Een schadevaring is maar een kort bericht in het nieuws, maar voor het waterschap reden om direct in actie te komen en de impact op onze veiligheid te beoordelen. Dag en nacht. Is er actie nodig, dan voeren we die uit. Daar kan Zeeland op rekenen. Scheldestromen | lente 2026 13
14 Online Touch Home