MONITOR DISCRIMINATIE Download hier de tekst 2025 OOST-BRABANT HET JAAR 2025 DE CIJFERS DE ANALYSE MIJN VERHAAL JEUGDDISCRIMINATIE
HET JAAR 2025 De Monitor Discriminatie 2025 Oost-Brabant geeft een overzicht van meldingen bij antidiscriminatievoorzieningen (ADV’s), door de politie geregistreerde discriminatie-incidenten en de cijfers van het College voor de Rechten van de Mens. Discriminatie Discriminatie is het ongelijk behandelen van mensen op basis van kenmerken die er in de situatie niet toe doen, zoals herkomst, godsdienst of seksuele gerichtheid. Deze kenmerken worden discriminatiegronden genoemd. Mensen die discriminatie hebben ervaren of waargenomen kunnen dit melden bij een ADV. In de politieeenheid Oost-Brabant zijn dit de regiobureaus van Discriminatie.nl en het Meldpunt Discriminatie Heusden van ContourdeTwern. Afhankelijk van de situatie kunnen mensen ook terecht bij de politie of het College voor de Rechten van de Mens. ADV’s In 2025 ontvingen de ADV’s 471 discriminatiemeldingen over voorvallen in Oost-Brabant. Dat was 24 procent meer dan in 2024. De meeste meldingen betroffen discriminatie op grond van herkomst of huidskleur (43 procent). Ten opzichte van 2024 nam het aantal meldingen over de meeste gronden toe, waarbij de stijging van het aantal meldingen over seksuele gerichtheid en handicap/chronische ziekte het meest in het oog springt. Daarnaast valt op dat het aantal meldingen over bedreigingen en geweld is verdubbeld. Het terrein waarover ADV’s de meeste meldingen ontvingen was de arbeidsmarkt, gevolgd door de openbare ruimte.
Bij de ADV’s kwamen in 2025 24 procent meer meldingen binnen en de politie registreerde 7 procent meer discriminatie-incidenten. Politie De politie registreerde 704 discriminatie-incidenten in 2025, een toename van 7 procent. Net als voorgaande jaren gingen de meeste politieregistraties over herkomst/huidskleur (45 procent) en seksuele gerichtheid (34 procent). Het aantal registraties over antisemitisme nam relatief gezien het sterkst toe; van 26 naar 40. Ruim 60 procent van alle politieregistraties betrof discriminerende uitlatingen. College voor de Rechten van de Mens Het College voor de Rechten van de Mens ontving in 2025 51 verzoeken om een oordeel uit Oost-Brabant. Dit waren er 23 meer dan in 2024. De meeste verzoeken om een oordeel betroffen de discriminatiegrond geslacht (17), gevolgd door handicap/chronische ziekte (12) en nationaliteit (7). De meeste verzoeken hadden betrekking op het terrein arbeid, vooral over het aangaan en beëindigen van een arbeidsrelatie. Het College beoordeelde in 2025 in totaal 8 verzoeken uit Oost-Brabant aan de gelijkebehandelingswetgeving. In 7 gevallen was er sprake van verboden onderscheid. Meldingen van inwoners Inwoners van Oost-Brabant deden in totaal 1.423 meldingen bij ADV’s, bijna twee keer zoveel als in 2024. De ADV’s ontvingen veel meldingen over landelijke incidenten en online discriminatie, waaronder 621 meldingen over een bericht op sociale media van PVV-leider Wilders. HET JAAR 2025 DE CIJFERS DE ANALYSE MIJN VERHAAL JEUGDDISCRIMINATIE
DE CIJFERS DISCRIMINATIE.NL OOST-BRABANT Totaal meldingen: 471 232 keer vijandige bejegening TOP 5 Discriminatiegrond ADV’s 1 Herkomst/huidskleur 2 Seksuele gerichtheid 3 Geslacht 4 Handicap/chronische ziekte 5 Godsdienst Handicap/chronische ziekte +26 Seksuele gerichtheid Geslacht +42 TOP 5 Discriminatieterrein ADV’s 1 Arbeidsmarkt 2 Openbare ruimte 3 Collectieve voorzieningen 4 Commerciële dienstverlening 5 Buurt/wijk Openbare ruimte Buurt/wijk +12 Sport en recreatie +41 +15 +11
Download hier alle cijfers POLITIE Totaal incidenten: 704 COLLEGE Verzoeken om een oordeel: 51 431 keer uitlating TOP 5 Discriminatiegrond Politie 1 Herkomst/huidskleur 2 Seksuele gerichtheid 3 Onbekend/overig 4 Antisemitisme 5 Godsdienst Seksuele gerichtheid Antisemitisme Handicap +32 +14 -4 Stijging of daling Hiermee wordt bedoeld een stijging of daling van het aantal meldingen of incidenten ten opzichte van het jaar ervoor (2024). VERVOLG HET JAAR 2025 DE CIJFERS DE ANALYSE MIJN VERHAAL JEUGDDISCRIMINATIE
Download hier alle cijfers DE CIJFERS 16 17 1 Asten A 9 B 2 2 Bergeijk A 13 B 7 3 Bernheze A 12 B 2 4 Best A 29 B 5 5 Bladel A 9 B 5 6 Boekel A 11 B 2 7 Boxtel A 35 B 5 C 1 C 3 C 1 C 11 C 4 C 5 C 16 8 Cranendonck A 16 B 6 C 7 9 Deurne A 18 B 10 C 6 10 Eersel A 12 B 1 C 4 11 Eindhoven A 342 B 170 C 228 12 Geldrop-Mierlo A 28 B 3 C 16 13 Gemert-Bakel A 22 B 5 C 9 14 Heeze-Leende A 20 B 4 C 1 15 Helmond A 87 B 25 C 61 16 ’s-Hertogenbosch A 256 B 76 C 139 17 Heusden A 8 B 3 C 11 18 Laarbeek A 8 B 3 C 10 19 Land van Cuijk A 84 B 29 C 27 20 Maashorst A 33 B 8 28 Son en Breugel A 18 B 2 C 4 29 Valkenswaard A 23 B 6 30 Veldhoven A 29 B 6 31 Vught A 35 B 7 32 Waalre A 19 B 3 C 24 21 Meierijstad A 54 B 15 C 18 22 Nuenen, Gerwen en Nederwetten A 17 B 2 C 5 23 Oirschot A 11 B 2 C 4 24 Oss A 83 B 25 C 34 25 Reusel-De Mierden A 5 B 1 C 4 26 Sint-Michielsgestel A 15 B 1 C 7 27 Someren A 4 B 0 C 4 A Meldingen door inwoner van de gemeente bij ADV B Meldingen over voorval in de gemeente bij een van de ADV’s C Geregistreerde discriminatie-incidenten bij de politie 2 25 5 10 30 23 C 11 C 20 C 8 C 1 4 7 31 26
24 LANDELIJKE CIJFERS www.discriminatie.nl MEER INFORMATIE info@radar.nl www.radar.nl www.politie.nl 3 20 19 6 21 13 18 28 22 11 9 12 32 14 27 1 DE CIJFERS HET JAAR 2025 29 8 DE ANALYSE MIJN VERHAAL JEUGDDISCRIMINATIE 15
Herkomst/huidskleur Herkomst is net als voorgaande jaren de meest geregistreerde discriminatiegrond. Het betreft 45 procent van de politieregistraties en 43 procent van de ADV-meldingen. Vaak gaat het om racistische uitlatingen, bijvoorbeeld op de werkvloer of in de openbare ruimte. Zo werd een melder door zijn buurman op nare wijze beledigd vanwege zijn huidskleur en werd een melder van Aziatische afkomst geïntimideerd in een park, waarbij beledigende uitlatingen op grond van Chinese herkomst werden geschreeuwd. In andere meldingen en registraties gaat het om ongelijke behandeling. Bijvoorbeeld de jongen die als enige van zijn vriendengroep niet naar binnen mocht bij een Hieronder belichten we de meest voorkomende discriminatiegronden in ADV-meldingen en politieregistraties in 2025, evenals opvallende ontwikkelingen per discriminatiegrond. café. Hij vermoedde dat dit kwam doordat hij de enige jongen van kleur is in de groep. Daarnaast waren er 2 meldingen waarbij voor respectievelijk de Sinti- en de Indiase gemeenschap andere regels worden gehanteerd om een bepaalde ruimte te huren. Seksuele gerichtheid Bij de politie gingen 241 registraties over seksuele gerichtheid (34 procent). Daarmee was dit na herkomst de meest geregistreerde grond. Ongeveer 40 procent van deze registraties betrof het uitschelden van agenten voor ‘homo’. De politie registreerde ook voorvallen waarbij mensen vanwege hun seksuele gerichtheid werden gepest, mishandeld of bedreigd.
Bij de politie gaan 67 incidenten over ‘overige’ gronden. Dit betreft vaak bekladdingen met hakenkruizen zonder duidelijke discriminatiegrond. Zo werd een homoseksueel stel op straat uitgescholden. Toen één van de mannen vroeg waar dit voor nodig was, werd hij meerdere keren hard geslagen. Bij de ADV’s steeg het aantal meldingen over seksuele gerichtheid van 24 naar 66. In deze meldingen ging het relatief vaak over vormen van geweld en vijandige bejegening. Een melder gaf aan dat een homoseksuele vluchteling in een azc door andere bewoners bespuugd en bedreigd is. Hij voelt zich daardoor niet veilig. Antisemitisme In 2025 registreerde de politie 40 incidenten over antisemitisme (6 procent). 10 van deze incidenten gingen over antisemitische leuzen van voetbalsupporters. Ook werden er antisemitische stickers geplakt op het hek van een Joodse begraafplaats en waren er meerdere vernielingen aan een pand van een Joodse stichting. Verder werden agenten geregeld bejegend met ‘jood’. Bij ADV’s kwamen 7 meldingen van antisemitisme binnen, waaronder discriminatoire bejegening van een student door een studiegenoot en een antisemitische tekst en tekening op de auto van Joodse melders. Platform RITA ADV’s ontvangen steeds meer meldingen via RITA (Report It Always). Dit platform, dat in 2024 in Amsterdam is gestart en nu landelijk is uitgerold, zet mensen ertoe aan om discriminatie van LHBTIQA+ personen meer te melden. Deze meldingen worden door ADV’s behandeld en geregistreerd. VERVOLG HET JAAR 2025 DE CIJFERS DE ANALYSE MIJN VERHAAL JEUGDDISCRIMINATIE
Geslacht De ADV’s ontvingen in 2025 64 meldingen over discriminatie op grond van geslacht (14 procent). 13 meldingen gingen over zwangerschapsdiscriminatie. Het gaat hierbij onder meer om contracten die niet verlengd zijn en ongelijke behandeling in arbeidsvoorwaarden vanwege zwangerschap of daaraan gerelateerde klachten. Er waren 17 meldingen van discriminatie van transgender personen of mensen die zich als non-binair identificeren. Zo werd een non-binaire melder genegeerd door klasgenoten sinds zij weten dat melder non-binair is. De 9 politieregistraties over geslacht gaan allen over discriminatie op grond van genderidentiteit of -expressie. In meerdere gevallen is er sprake van langlopende burenconflicten, waarbij transgender personen uitgescholden en gepest worden. Handicap/chronische ziekte Het aantal meldingen over handicap/chronische ziekte bij ADV’s (12 procent) is toegenomen van 32 naar 58. Ruim een kwart van deze meldingen ging over de arbeidsmarkt. Zo werd het contract van meerdere melders niet verlengd vanwege hun handicap of ziekte. Ook waren er meldingen over beperkte toegankelijkheid. Een melder gaf aan dat de gehandicaptenparkeerplaats te ver van de huisartsenpraktijk ligt. Enkele meldingen betroffen vijandige bejegening, zoals de melder die door haar buurvrouw werd uitgescholden vanwege haar psychische problemen. De politie registreerde 6 incidenten op grond van handicap/ chronische ziekte. De helft hiervan betrof algemeen schelden met het woord ‘mongool’, waarbij de betreffende persoon geen beperking lijkt te hebben. Godsdienst Zowel het aantal ADV-meldingen (32) als het aantal politieregistraties (25) over godsdienst is in 2025
Bij ADV’s verdubbelde het aantal meldingen over incidenten met geweld en bedreigingen. De politie registreerde meer bekladdingen en uitlatingen. toegenomen. Een grote meerderheid van deze meldingen en registraties betreft discriminatie van moslims. Ze gaan relatief vaak over bedreigingen. Zo ontvingen meerdere moskeeën dreigbrieven en werd een melder in het bijzijn van buurtgenoten en kinderen bedreigd met de woorden ‘ik sla jullie moslims allemaal kapot’. Meldingen bij ADV’s gingen het vaakst over discriminatie op de arbeidsmarkt. Een melder werd bijvoorbeeld ontslagen toen zij aangaf moslima te zijn en een andere melder was niet welkom bij een cliënt vanwege haar hoofddoek. Ook in de openbare ruimte ervoeren vrouwelijke melders discriminatie vanwege het dragen van een hoofddoek. Een moslima meldde dat haar hoofddoek van haar hoofd was getrokken en een andere moslima werd op straat nageroepen en bespuugd. Leeftijd De ADV’s ontvingen 25 meldingen over leeftijdsdiscriminatie (5 procent). Melders ervaren deze vorm van discriminatie met name op de arbeidsmarkt, waarbij zij vermoeden te worden afgewezen voor een functie omdat ze te oud zouden zijn. In één melding wordt specifiek vermeld dat de manager heeft aangegeven alleen 16-jarigen te willen voor een bepaalde functie. Intersectionele discriminatie Mensen kunnen discriminatie ervaren op meerdere gronden die elkaar versterken en leiden tot een specifieke vorm van uitsluiting. We spreken dan van intersectionele discriminatie. Zo kan een moslima met hoofddoek anders behandeld worden vanwege het feit dat zij moslim én vrouw is. VERVOLG DE CIJFERS HET JAAR 2025 DE ANALYSE MIJN VERHAAL JEUGDDISCRIMINATIE
DE ANALYSE Arbeidsmarkt Over arbeidsmarktdiscriminatie kwamen 105 meldingen binnen (22 procent). Deze meldingen betreffen vaak een vorm van ongelijke behandeling. Een melder, bijvoorbeeld, ontving een afwijzing op een sollicitatie bij een supermarkt. Toen hij opnieuw solliciteerde met een Nederlandse naam in plaats van zijn eigen Noord-Afrikaanse naam, mocht hij wel op gesprek komen. Andere meldingen gaan onder andere over discriminerende uitlatingen door collega’s, leidinggevenden en cliënten. Een vrouw meldde slachtoffer te zijn van seksuele intimidatie op het werk. Toen zij dit bespreekbaar maakte, is zij ontslagen. TERREINEN De ADV’s registreren het maatschappelijk terrein waarop een discriminatievoorval zich afspeelde. De politie registreert geen terreinen. Deze pagina’s belichten de meest gemelde terreinen. Openbare ruimte Met 89 meldingen (19 procent) komt de openbare ruimte als terrein op de tweede plek. De meeste van deze meldingen gaan over discriminatie van LHBTIQA+ personen en mensen met een migratieachtergrond. Meestal gaat het om discriminatoire uitingen, soms gepaard met bedreiging of geweld. Zo meldde een lesbisch stel lastig te zijn gevallen door een groepje jongeren toen zij aan het picknicken waren. Hierbij werden homofobe uitlatingen gedaan. In een andere gemeente werden twee Aziatische studenten op straat racistisch bejegend en mishandeld. Collectieve voorzieningen Over collectieve voorzieningen ontvingen ADV’s 61 meldingen (13 procent). Meldingen op dit terrein
‘Mijn kinderen waren buiten aan het spelen. Een aantal jongens riep hen toe dat ze hier niet welkom zijn en terug moeten naar hun eigen land.’ gaan bijvoorbeeld over gezondheidszorg, lokaal beleid en welzijnsinstellingen. Meestal betreft het een vorm van omstreden behandeling. Zo meldde een rolstoelgebruiker niet zelfstandig te kunnen stemmen in de gemeente. Een andere melding kwam van een vrouw die aangaf met haar hulphond geweigerd te zijn door een ambulance in een crisissituatie. Buurt/wijk Het aantal meldingen over discriminatie in de eigen buurt of wijk is toegenomen van 23 naar 38 (8 procent). Deze meldingen betreffen hoofdzakelijk discriminerende uitlatingen van buren over afkomst, seksuele gerichtheid of godsdienst van de melder. Het gaat soms om langdurige conflicten die veel impact hebben. Sport en recreatie In 2025 kwamen 37 meldingen (8 procent) binnen over sport en recreatie, 11 meer dan het jaar ervoor. De meeste meldingen gingen over voetbal en in mindere mate andere vormen van sport. Meerdere meldingen betroffen het racistisch bejegenen van voetballers of scheidsrechters met het n-woord. Daarnaast voelden verschillende melders zich bij sportclubs ongelijk behandeld omdat zij transgender zijn of een beperking hebben. Onderrapportage Uit onderzoek van het SCP blijkt dat slechts 3 procent van de mensen die discriminatie ervaart dit meldt bij een instantie die discriminatiemeldingen registreren. Daarnaast wordt discriminatie niet altijd herkend. Hierdoor blijven veel incidenten buiten de rapportages. DE CIJFERS HET JAAR 2025 DE ANALYSE MIJN VERHAAL JEUGDDISCRIMINATIE
MIJN VERHAAL Youssef ‘In mijn buurt zag ik dat objecten van een energiebedrijf waren beklad met racistische teksten als ‘kk azc’ en ‘vol = vol’, met daarbij een Nederlandse vlag. Elke keer dat ik erlangs liep, stoorde het me enorm. Zulke boodschappen horen niet thuis in het straatbeeld. Ik heb daarom melding gedaan bij Discriminatie.nl. Een klachtenconsulent nam contact op met het energiebedrijf, en niet veel later werden de teksten verwijderd. Dat gaf me het gevoel dat het zin heeft om iets te zeggen wanneer je onrecht ziet.’ Amina ‘Ik werk in een winkel met islamitische kleding. Op een dag stond ik in de deuropening toen een voorbijganger zijn vuist naar me omhoogstak en ‘minder, minder’ naar me riep. Ik schrok enorm en voelde me direct aangevallen vanwege mijn geloof. Ik heb meteen de politie gebeld. Zij kwamen naar de winkel en ik heb aangifte gedaan van belediging en discriminatie. Ook heb ik contact opgenomen met Discriminatie.nl. Samen met een klachtenconsulent heb ik afgesproken dat zij de afhandeling van mijn aangifte volgen en contact houden met politie en justitie. Dat geeft me steun in een situatie die veel impact op me heeft gehad.’ Mark ‘Ik heb een chronische aandoening. Daarom maak ik gebruik van een assistentiehond. Toen ik een keer naar een eetcafé wilde gaan, werd ik bij binnenkomst tegengehouden. Honden waren niet toegestaan, zei de eigenaresse. Ze gaf aan dat ze allergisch was. Ik legde uit dat een assistentiehond wettelijk is toegestaan, maar in plaats van begrip te tonen werd ik naar een tafeltje verwezen waar ik helemaal niet wilde zitten. Ik voelde me weggezet en gediscrimineerd vanwege mijn aandoening. Ik heb het voorval gemeld bij
Melden helpt! Discriminatie.nl. Omdat het eetcafé geen erkenning of excuses bood, is mijn zaak voorgelegd aan het College voor de Rechten van de Mens. De zaak is nog in behandeling. Voor mij gaat het niet alleen om mezelf, maar om duidelijkheid voor iedereen die afhankelijk is van een hulphond.’ Jochem ‘Via de mannendatingapp Grindr had ik al een tijdje leuk contact met een man. We spraken af om elkaar te ontmoeten. Ik zou hem gaan ophalen. Op de afgesproken plek stapten ineens drie mannen in mijn auto, werd ik bedreigd en tijdelijk gegijzeld terwijl ze mijn bankrekening aan het plunderen waren. Nadat ze mij hadden achtergelaten, heb ik de politie gebeld. Helaas bleek ik niet het enige slachtoffer te zijn, maar gelukkig zijn er veroordelingen uitgesproken.’ Daphne ‘Ik ben werkzaam bij een gemeente. We kregen diverse meldingen binnen dat er op enkele verkeersborden in onze gemeente racistische uitdrukkingen waren gezet. We hebben deze verkeersborden zo snel mogelijk gereinigd en vervangen. Daarnaast hebben we hiervan aangifte gedaan bij de politie.’ Oordeel College Het College oordeelt dat een hogeschool een zwangere medewerker heeft gediscrimineerd op grond van geslacht door haar contract niet te verlengen. DE CIJFERS HET JAAR 2025 DE ANALYSE MIJN VERHAAL JEUGDDISCRIMINATIE
JEUGDDISCRIMINATIE Discriminatie raakt ook kinderen en jongeren. Met Discriminatie.nl Jeugd is er een plek waar zij terechtkunnen voor steun, advies en het melden van ervaringen. Buitensluiting Discriminatie onder jongeren komt vaker voor dan zichtbaar is. Het speelt op school, op straat, bij sportverenigingen en steeds vaker online. Jongeren kunnen worden buitengesloten vanwege huidskleur, geloof, beperking, seksuele oriëntatie of genderidentiteit. Ook afkomst, taal of uiterlijk kunnen aanleiding zijn voor kwetsende opmerkingen of ongelijke behandeling. De gevolgen zijn groot: gevoelens van schaamte, boosheid of onzekerheid kunnen hun welzijn en ontwikkeling beïnvloeden. Drempelverlagend Met Discriminatie.nl Jeugd is er een landelijke voorziening die speciaal is ingericht voor kinderen en jongeren tot 18 jaar. Zij kunnen hier zelfstandig een melding doen of advies vragen. Dat verlaagt de drempel om ervaringen te delen. De informatie is afgestemd op jongeren en legt duidelijk uit wat discriminatie is en welke stappen mogelijk zijn na een melding. Persoonlijke ondersteuning Het meldpunt biedt niet alleen registratie, maar ook persoonlijke ondersteuning. Consulenten luisteren naar het verhaal van de jongere en samen bespreken ze wat kan helpen. De hulp kan variëren van advies over hoe de jongere een situatie bespreekbaar kan maken tot begeleiding bij een klachtprocedure. Als er meer ondersteuning nodig is, kan de consulent doorverwijzen naar passende hulp.
Een veilige plek waar jongeren hun ervaringen kunnen delen en ondersteuning krijgen bij het omgaan met discriminatie. Melden helpt! Inzicht in discriminatie onder minderjarigen Door meldingen van jongeren apart in beeld te brengen, ontstaat beter inzicht in de aard en omvang van discriminatie onder minderjarigen. Deze informatie helpt om gerichter in te zetten op preventie, bijvoorbeeld via voorlichting op scholen of samenwerking met gemeenten en jeugdorganisaties. Ook online discriminatie krijgt nadrukkelijk aandacht, omdat sociale media een belangrijke rol spelen in het dagelijks leven van jongeren. Ondersteuning jongeren Discriminatie.nl Jeugd draagt zo bij aan een omgeving waarin jongeren zich gehoord voelen en waarin hun ervaringen serieus worden genomen. Het laat zien dat discriminatie niet wordt genormaliseerd en dat ondersteuning beschikbaar is voor wie dat nodig heeft. DE CIJFERS HET JAAR 2025 DE ANALYSE MIJN VERHAAL JEUGDDISCRIMINATIE ‘Zeggen mensen wel eens dat ze het raar vinden hoe jij eruitziet, hoe jij over dingen denkt of waarin jij gelooft? En mag je daarom dan niet meedoen? Dit is discriminatie en dat is niet oké. Blijf er niet mee zitten. Erover praten helpt.’
GERAADPLEEGDE LITERATUUR Andriessen, I. et al (2020). Ervaren discriminatie in Nederland II. Den Haag: Sociaal en Cultureel Planbureau. COLOFON Monitor Discriminatie 2025 Oost-Brabant Tekst: Bauke Fiere en Sophie van der Spek Portretten: Discriminatie.nl Vormgeving: Go Puck UITGAVE April 2026 Dit is een gezamenlijke uitgave van de Politie Eenheid Oost-Brabant en Discriminatie.nl. De Nationale Politie, het College voor de Rechten van de Mens en het Meldpunt Discriminatie Heusden van ContourdeTwern hebben voor deze uitgave gegevens beschikbaar gesteld. HET JAAR 2025 DE CIJFERS DE ANALYSE MIJN VERHAAL JEUGDDISCRIMINATIE
1 Online Touch