DOSSIER DUURZAAMHEID Houkesloot Prefab is altijd op zoek naar de groenste mix: ‘Ons beton is bovengemiddeld groen’ In de fabriek van Houkesloot Prefab in Leeuwarden draait alles om beton. En dit beton wordt steeds een beetje groener gemaakt. Dat is niet alleen omdat overheid, markt én samenleving erom vragen. Harmen Bosma (directeur Houkesloot Toelevering) en Jacob Frankes (productieleider): “Je wilt de wereld ook een stukje beter achterlaten voor je kinderen en kleinkinderen.” Gemiddeld anderhalve woning aan betonelementen: dat is wat er dagelijks uit de prefab fabriek in Leeuwarden rolt. Hierbij draait alles om efficiëntie, snelheid en kwaliteit. Maar ook duurzaamheid wordt steeds belangrijker, ziet Harmen Bosma. “Daar zijn wij serieus mee bezig. We deden het al behoorlijk goed en het afgelopen jaar hebben we opnieuw flink aan CO2 -uitstoot bespaard. Elk element dat wij produceren, kan je bovengemiddeld groen noemen.” Hiermee loopt de fabriek alleen nog niet zo te koop. Die bescheidenheid is onterecht vindt Harmen: “Het beton dat wij gebruiken, heeft 50% minder CO2 -uitstoot dan conventioneel beton. En we zijn constant bezig om de MKI-score, die de milieukosten per producteenheid aangeeft, te verlagen. Hiermee doen wij landelijk gezien mee in de subtop. Dat is mede dankzij de inzet van onze productieleider Jacob Frankes en betontechnoloog Jeroen Alberda van de Leeuwarder Betoncentrale.” PERSOONLIJKE MISSIE Voor Jacob is vergroenen een persoonlijke missie. “Zolang beton maar grijs en hard is, is het voor veel mensen goed genoeg. Ik sta daar anders in. Ik wil de wereld graag een stukje beter achterlaten voor m’n kinderen. Daar ben ik thuis flink mee bezig: zonnepanelen, een thuisbatterij, elektrische auto. En dan wil je in je werk ook een verschil kunnen maken. Mooi dat wij bij Houkesloot hiervoor de ruimte krijgen.” Dit doet Jacob samen met Jeroen Alberda. Jeroen werkt tweehonderd meter verderop bij de Leeuwarder Betoncentrale (LBC). Dit is de vaste leverancier van het zelfverdichtend beton. Jeroen weet niet alleen alles van beton, hij is ook continu bezig met het verduurzamen ervan. “Bij Houkesloot hebben we al grote stappen gezet. Met het optimaliseren van betonmengels kunnen we nog wat procentjes winnen. Dit betekent veel experimenteren met alternatieve cementsoorten, vulmiddelen en verhoudingen.” Voor de ‘beton-dummies’ geeft Jeroen een korte uitleg. “Het belangrijkste component van beton is cement. De productie van cement is energieintensief. Dit geldt zeker voor het Portlandcement, dat voornamelijk uit portlandklinker (een mengsel van kalkzandsteen, schalie en klei) bestaat.” Houkesloot werkt inmiddels met een CO2 -armere cementoplossing op basis van staalslakken: een restproduct uit de staalindustrie. “Maar we blijven continu zoeken naar verantwoorde cementreductie. Bijvoorbeeld door vulmiddelen te vervangen. Ook experimenteren we met puingranulaat afkomstig uit de sloop van gebouwen.” EEN STRAK PROCES Het is de kunst om voor de productie van betonelementen de juiste mix te vinden. En dat ‘komt krekt’, zoals ze dat in Friesland zeggen. Jacob: “Ons proces is strak. Elke werkdag om twee uur storten wij beton in de mallen voor de wanden. De volgende ochtend halen wij de elementen er weer uit. Die moeten dan goéd uitgehard zijn, anders loopt de productie vertraging op. Het is dus continu zoeken naar de ideale balans tussen uithardingstijd, kwaliteit en duurzaamheid.”
73 Online Touch Home